دنیای اقتصاد: کارشناسان و صاحب‌نظران بانکی در یک نشست تخصصی، پایه اول پل عبور از ناترازی بانکی را در حوزه سیاست‌گذاری و سیاستی دانستند. به باور کارشناسان، وجود یک دولت غیور و شفاف که علاوه بر شجاعت در اقدام به تمامی تعهدات و سخنان خود پایبند باشد، در کنار استقلال سیاست‌گذار و ناظر بازار پول (بانک مرکزی) و امکان مقاومت مسوولان این نهاد در برابر خواسته‌های سیاسی، اضلاع اصلی پایه اول هستند. پایه حقوقی این پل، در احیای قانون ورشکستگی عنوان شده است. کارشناسان مدل چین را نمونه موفقی در قوانین ورشکستگی معرفی کردند.

دنیای اقتصاد:‌ بورس تهران در ادامه روند رکوردشکنی‌های خود توانست به قله جدید ۱۵۵هزار واحدی دست یابد. بازارهای مالی کشور در حالی روزهای پایانی شهریورماه را سپری می‌کنند که در مدت اخیر شاهد جهش قابل‌توجه شاخص کل بورس بوده‌ایم؛ به‌طوری‌که در هفته گذشته ۱۸ کانال‌شکنی و ثبت بازدهی 12.6 درصدی را شاهد بودیم. این امر سبب شد بازدهی بازار از ابتدای سال تا کنون به بیش از ۶۰درصد برسد.

تسنیم: در دیدار مدیران عامل بانک‌های کشور با رییس کل بانک مرکزی مهمترین مسایل پولی و بانکی کشور بررسی و نقش بانک‌ها در ایجاد فضای مناسب برای تداوم امیدبخش کسب‌وکار در کشور مورد تاکید قرارگرفت.

در این جلسه بانک‌های کشور آمادگی خود برای همراهی و کمک به بانک مرکزی در کنترل و مهارنقدینگی و نیز پشتیبانی از فعالین اقتصادی اعلام و مقرر شد در کنترل بازار ارز نیز با سیاست‌های بانک مرکزی همراهی کنند.

بانک مرکزی: نماگر اقتصادی چهارمین ماه سال 97 منتشر شد. در بخش پولی و بانکی این نماگر، آمارها شامل خلاصه دارايی‌ها و بدهی‌های سيستم بانکی اعم از بانک مرکزی، بانک‌ها و موسسات اعتباری غيربانکی، بانک‌های تجاری، بانک‌های تخصصی و بانک‌های غيردولتی و موسسات اعتباری غيربانکی و نيز شامل ارقام عمده پولی و اعتباری و تسهيلات اعتباری بانک‌ها و موسسات اعتباری به تفکيک عقود اسلامي است.

دنیای اقتصاد: مدتی است که موضوع نقدینگی به وفور در سخنرانی‌های مختلف مسوولان به گوش می‌رسد و گویا تمام ارکان حاکمیتی پذیرفته‌اند که در حال‌حاضر نقدینگی مهم‌ترین مشکل نظام پولی کشور محسوب می‌شود.

شهرام معینی استاد اقتصاد دانشگاه اصفهان

حامد قدوسی؛ استاد اقتصاد دانشگاه استیونس نیوجرسی

الف) بخش اول: آیا نقدینگی سرگردان قابل هدایت به جایی است؟

دنیای اقتصاد: بررسی‌ها نشان می‌دهد اگر چه نقدینگی در سال‌های گذشته از حیث سرعت رشد، الگوی بلندمدت تجربه‌شده در دهه‌های اخیر را تکرار کرده، اما از حیث کانال‌های تزریق تغییر جهت داده است. در حالی که عمده دلیل افزایش نقدینگی در دهه‌های اخیر از کانال «بدهی دولت به بانک مرکزی» و در قالب «تامین مالی دولت» بوده، در ۴ سال گذشته مهم‌ترین کانال افزایش نقدینگی «بدهی سیستم بانکی» به بانک مرکزی بوده است.

دنیای بورس: براساس آمار خلاصه دارایی‌ها و بدهی‌های بانک مرکزی مربوط به سال ۱۳۹۶که روز شنبه ۱۴ ژوئیه (۲۳ تیر) منتشر شد، نقدینگی رشد بیش از ۲۲ درصدی داشت و به  یک تریلیون و ۵۲۹ هزار و ۹۸۰ میلیارد تومان رسید.

براساس همین گزارش بدهی بانک‌های غیردولتی و موسسه‌های اعتباری نیز با رشد بیش از ۱۱۰ درصدی به ۸۰ هزار و ۳۱۰ میلیارد تومان رسید.

به‌روزرسانی تصویر آماری نظام بانکی کشور از سوی بانک مرکزی نشان می‌دهد سرگروه فشار به پایه پولی و انتشار پول پرقدرت اضافه‌برداشت‌های بانک‌ها از حساب بانک مرکزی است. در گزارش بانک مرکزی وضعیت آماری بخش‌های مختلف نظام بانکی و متغیرهای پولی تا دی‌ماه سال‌جاری مشخص شد که بر مبنای گزارش منتشرشده بانک مرکزی، حجم نقدینگی در دی‌ماه سال‌جاری به ۱۴۶۰ هزار میلیارد تومان رسید.

به‌طور کلی انتظار می‌رود افزایش نقدینگی در جامعه اگر همزمان دو اثر تورمی و تامین مالی بنگاه‌ها را در پی نداشته باشد، حداقل یکی از آن‌ها را منجر شود، مگر اینکه نقدینگی وارد مسیر‌های غیرمتعارف شده باشد. درخصوص تناقض اول: بر مبنای گزارش‌های بانک مرکزی اگر چه در سال‌های اخیر تورم رشد متناسبی با نقدینگی نداشته، اما شاخص قیمت به‌طور کامل متناسب با حجم پول در گردش تخلیه شده است. درخصوص تناقض دوم: از سال ۱۳۹۲ تا آذر ماه سال جاری یک «شکاف پیوسته افزایشی» بین سپرده‌ها و تسهیلات اعطا شده از سوی بانک‌ها ایجاد شده است.