به گزارش دنیای بورس به نقل از ایسنا، حیدر مستخدمینحسینی – اقتصاددان، ضمن تمجید از مدیریت شهری در تامین کالاهای اساسی و حفظ شادابی شهر، از عملکرد نظام بانکی در پاسخگویی به نیازهای خرد شهروندان انتقاد کرد. او همچنین بر این باور است که ثبات نرخ ارز در روزهای اخیر بیش از آنکه حاصل سیاستگذاری باشد، ناشی از کاهش شدید تقاضا در پی شرایط جنگی و تعطیلات بوده است.
مستخدمینحسینی در بخشی از تحلیل خود به بررسی الزامات اقتصادی ایران در دورههای «تداوم نبرد» یا «صلح پایدار» پرداخت و بر لزوم یک انقلاب اقتصادی برای اصلاح ناترازیهای بودجهای تاکید کرد. مشروح این گفتوگو را در ادامه میخوانید:
- ارزیابی شما از عملکرد نهادهای خدماتی و اجرایی در شرایط بحرانی اخیر چیست؟ آیا توانستند انتظارات جامعه را برآورده کنند؟
اگر بخواهیم خدمات را دستهبندی کنیم، معتقدم شهرداری تهران بسیار بهتر از آنچه تصور میشد عمل کرد. آقای زاکانی و همکارانشان عملکرد خوبی داشتند؛ چه در مناطقی که مورد اصابت قرار میگرفت و بلافاصله پاکسازی و مدیریت میشد و چه در حوزه تامین مایحتاج عمومی. بنده به عنوان کسی که در تهران حضور داشتم و به دلیل تخصص اقتصادیام پیگیر اوضاع جامعه بودم، بارها از میادین میوه و ترهبار بازدید کردم. فراوانی کالا، از گوشت و میوه تا صیفیجات، مشهود بود و هیچگاه کمبودی احساس نشد.
حتی در فروشگاههای شهروند، قفسهها بلافاصله پس از تخلیه، پر میشدند که این نشاندهنده یک مدیریت ماهرانه است. علاوه بر این، حفظ شادابی شهر، گلکاریها و رسیدگی به فضای سبز در این شرایط سخت، قابل تقدیر است. با وجود تفاوت دیدگاههای ایدئولوژیک، باید بگویم دست ایشان و همکارانشان درد نکند که شهر را سرپا نگه داشتند.
- عملکرد نظام بانکی را در دوره جنگ چگونه ارزیابی میکنید؟
متاسفانه نظام بانکی اینگونه نبود. نظارت دقیقی صورت نگرفت که چرا دستگاههای خودپرداز خالی هستند یا چرا نقدینگی در دسترس نیست. این توجیه که «با کارت جابهجا کنید» کافی نیست؛ وقتی دستگاهی مستقر شده باید پول داشته باشد. حتی اگر با ۲۰ درصد ظرفیت کار میکنید، باید در قبال مشتری پاسخگو باشید. این روحیه پاسخگویی و مدیریت بحران که در شهرداری دیدیم، در زوایای نظام بانکی مشاهده نشد.
- یکی از موضوعات بحثبرانگیز، ثبات نرخ ارز در اوج تنشها بود. علت این ثبات را در چه میبینید؟ آیا این یک دستاورد مدیریتی بود یا نتیجه رکود بازار؟
اگر ارز را به عنوان یک کالا در نظر بگیریم که هست، قیمت آن تابع عرضه و تقاضا است. در روزهای اخیر تقاضا برای ارز به دلایل مختلف به حداقل و نزدیک به صفر رسید. از یک سو سفرها و پروازها در ایام نوروز و اسفند ماه عملاً متوقف شد و تقاضای خرد حذف گردید. از سوی دیگر، در شرایط جنگی واردات به راحتی انجام نمیشود و واحدهای صنعتی و تولیدی هم در ایام تعطیلات برای گشایش اعتبار مراجعه نکردند.
بنابراین، این ثبات لزوماً هنر دولت یا بانک مرکزی نبود، بلکه تقاضایی وجود نداشت که قیمت را بالا ببرد. البته این نکته مثبت را نباید نادیده گرفت که نظام توانست نفت را با قیمت مناسب بفروشد و ذخیره ارزی خوبی برای مدیریت شرایط ایجاد کند. اما با شروع فعالیتها، برقراری پروازها و سررسید اقساط ارزی و ریالی شرکتها، تقاضا مجدداً افزایش یافته و بر نرخ تاثیر خواهد گذاشت.
- پیشنهاد شما برای سیستم بانکی و وزارت اقتصاد در شرایط «پساجنگ» یا در صورت «تداوم تنشها» چیست؟
این دوران درسهای بزرگی برای اقتصاد ما داشت. اگر به سمت صلح پایدار برویم، دولت باید از این فرصت برای یک «انقلاب اقتصادی» و اصلاح ساختارهای فرسوده استفاده کند. اصلاحاتی در سیاستهای پولی، مالی و بازرگانی که سالها است صحبتش میشود اما عملی نشدهاند. مهمترین اقدام، اصلاح بودجه ناتراز و ناسالمی است که از نهادها یا گروههای خاص حمایت میکند. در صورت صلح، مردم قطعاً از چنین اصلاحات شجاعانهای حمایت میکنند تا شاهد رشد اقتصادی و اشتغال باشیم.
اما اگر خدای نا کرده شرایط جنگی تداوم یابد، باید به سمت اولویتبندی واقعی و نوعی «جیرهبندی هوشمند» ارزی برویم. ارز محدود باید صرفاً به نیازهای حیاتی یعنی اسلحه، دارو و کالاهای اساسی اختصاص یابد. سلامت مردم، بهداشت و معیشت اولیه باید در صدر اولویتها قرار گیرد تا زمانی که به یک صلح پایدار و دوران سازندگی برسیم.
مستخدمینحسینی در گفتوگویی مطرح کرد:
ضرورت اصلاح اقتصاد در دوره پساجنگ
یک اقتصاددان به بررسی الزامات اقتصادی ایران در دورههای «تداوم نبرد» یا «صلح پایدار» پرداخت و بر لزوم یک انقلاب اقتصادی برای اصلاح ناترازیهای بودجهای تاکید کرد.
