به گزارش دنیای بورس به نقل از ایسنا، ایمان زنگنه اقتصاددان، با اشاره به اهمیت دستاوردهای حاصل از این ایستادگی ۴۰ روزه مردمی و نقش آن در آغاز مذاکرات بر پایه خواستههای ایران، گفت: طبق آنچه مراجع رسمی هم گفتند این پیروزی دلچسبی است که برای کشور محقق شده و این مقاومت سرافرازانه مردم و کشور واقعا خارج از همه پیشبینیها بود.
وی افزود: امیدواریم به همان شکلی که در بیانیه شورای امنیت ملی اشاره شده این پیروزی در این مقطع و پذیرش شرایط ایران و پذیرش آغاز مذاکره بر پایه خواستهها و ملاحظات کشور، پایهای برای تثبیت این دستاوردهای میدان در حوزه دیپلماسی و بالاتر از آن، بهرهمندی اقتصاد از دستاوردها و تثبیت دستاوردهای سیاسی و دیپلماسی باشد.
این اقتصاددان ادامه داد: پایان این مذاکرات و نتایجش هر چیزی که باشد شروعش هم میتواند برای ما غرورانگیز و غرورآفرین باشد. امید است پس از مذاکرات و تداوم آتشبس و ایجاد صلحی فراگیر، یک توافق به وجود بیاید و منازعات سیاسی به رقابتهای اقتصادی تبدیل شود.
چین منازعه سیاسی با آمریکا را به رقابت اقتصادی تبدیل کرد
این اقتصاددان با اشاره به تجربه چین در رشد و توسعه اقتصادی گفت: در این سالها با ایالات متحده آمریکا اختلافاتی داشتیم. از طرفی امروز میبینیم کشورهای بزرگی از جمله چین هم مقابل آمریکا ایستادهاند. ولی چین این منازعه سیاسی و جنگ را تبدیل به یک رقابت اقتصادی کرد و میبینیم که واقعا در بسیاری از حوزهها موفق بوده و توانسته به عنوان قدرت قدرتمند بینالمللی در خیلی از موارد خواستههایش را به آمریکا تحمیل کند و به عنوان یک بازیگر موثر و موفقی باشد که در عین حال که آمریکاییها در خیلی از حوزهها رقابت موثری با چین دارند ولی باب پیگیری منافع و باب گفتوگو و دیپلماسی بین این دو کشور بزرگ بسته نیست.
او عنوان کرد: امیدوارم برای ایران هم این اتفاق بیفتاد که از این پس پیگیری موضوعات از منظر رقابت اقتصادی، منافع ملی و از منظر پیگیری حقوق بینالمللی ایران باشد. همچنین براساس یک قدرت موثر نظامی و سیاسی بتوانیم یک اقتصاد مستحکمی بنا کنیم. پایههایی ایجاد شود که به منازعات سیاسی و جنگهای نامشخص به رقابت اقتصادی تبدیل شود.
وی با اشاره به گسترش گزینههای اقتصادی ایران پس از توافق احتمالی و کاهش هزینههای مبادله، عنوان کرد که شرایط جدید میتواند منابع قابل توجهی را برای کشور آزاد کند و مسیر سرمایهگذاری و افزایش تولید نفت را هموار سازد.
بازگشت سرمایهها به کشور پس از تغییر شرایط
این اقتصاددان با اشاره به خروج سرمایه در سالهای گذشته گفت: بسیاری از منابع کشور به طریق مختلف از جمله فرار سرمایه از کشور طی این سالها به دلیل فقدان ضوابط مشخص تجارت بینالملل، فقدان استفاده از ابزارهای استاندارد نظیر بانکها، عدم وجود روابط کارگزاری، السی و گشایش اعتبار اسنادی و غیره… خارج می شد که با تغییر شرایط قابل بازگشت به کشور هستند.
او ادامه داد: همچنین در جریان افزایش نرخ ارز اخیر که بخشی مربوط به شرکتهای تراستی بود، اعداد و ارقامی از عدم ایفای تعهدات ارزی که به گوش میخورد از ۶ میلیارد تا ۱۰ میلیارد دلار که به کشور باز نمی گشت و یا همچنین فرار سرمایه یا فسادهای مرتبط با آن به صورت سیستماتیک کمرنگتر خواهد شد چون شرایط جدیدی ایجاد می شود که روشنتر و فعالیتها قانونیتر بوده و در بستر استاندارد انجام می شود.
افزایش سرمایهگذاری در نفت و گاز
زنگنه سپس به ظرفیتهای نفت و گاز نیز اشاره کرد و گفت: در این شرایط سرمایهگذاری در حوزه نفت و گاز و ایران افزایش پیدا خواهد کرد. یعنی از این جهت یک امکان بالقوهای برای کشور فراهم میشود. از طرفی افزایش قیمت نفت درآمد جدیدی نصیب کشور خواهد کرد.تولید نفت در ایران افول نکرده و حتی این امکان وجود دارد که با توجه به مذاکراتی که انجام می شود برخی از شرکتها که تکنولوژیهای جدیدتری دارند بتوانند در یک بازه کوتاهتری تولید نفت ایران را با تکنیکهای فنی افزایش دهند.
او ادامه داد: با یک سری روش ها و شیوهها این امکان وجود دارد که ایران بتواند مقداری تولید نفت را افزایش دهد. چون امروز بازار، عطش دریافت دارد. ذخایر استراتژیک قبل از جنگ هم کامل نبود و امروز جبران ذخایر استراتژیک استفاده شده است.
زنگنه در ادامه گفت: بسیاری از پالایشگاهها از دریافت محمولههای نفتی استقبال می کنند چون ریسکها هنوز از بین نرفتهاند. بازار محتاطانه برخورد میکند. پس میتوانیم پیشبینی کنیم که حتی در زمینه خرید محمولههای نفتی ایران هم استقبال وجود دارد. منابعش راحتتر و با تسهیل بهتری دریافت می شود. پیشتر این منابع شاید به صورت تهاتری بود ولی امروز شاید آن تحمیلها و اجبارها هم نیست و کشور راحتتر می تواند نیازهای مورد نظر خودش را با ارزی که مدنظرش است دریافت کند و واردات کالا و مهارت و دانش فنی را انجام دهد.
این کارشناس اقتصادی در ادامه توضیح داد: بخشی از درآمدهای جاری را به واسطه خسارتها از دست دادیم. حالا این خسارت ها یا قابل جایگزینی است یا زمان بر بوده و در یک بازه میانمدت قابل جایگزین است و یا شاید قابلیت برگشت به وضعیت قبلی را نداشته باشد.
او با اشاره به بیکاری ناشی از توقف صنایع افزود: برای آن دست از کسانی که در بخشهایی از صنعت و یا بنگاههای اقتصادی بیکار شدهاند باید فکر عاجلی شود. این مساله بسیار مهم است. برخی نه اندوختهای دارند و نه امکان استقراض وجود دارد.
این اقتصاددان در ادامه عنوان کرد: با توجه به آخرین تورم اعلامی و بالا بودن آن بایستی در این زمینه تدبیری اندیشیده شود.
رفع مساله بیکاری، اولویت اول دولت
وی مسئله بیکاری را جزو اولویت مهم دولت برشمرد که باید به آن رسیدگی شود، ادامه داد: در همین راستا باید جبران خسارات واحدهای مهم و پرداخت حداقل مستمری برای افرادی که متضرر شدند. همچنین کسبوکارهای کوچک و خرد در نظر گرفته شود.
واریز بخشی از عوارض تنگه هرمز به حساب افراد آسیبدیده
زنگنه در پاسخ به این سوال که آیا دولت در شرایط فعلی میتواند چنین بار مالی را تحمل کند؟ گفت: دولت میتواند بخشی از عوارضی که بنا به گفتهها قرار است از تنگه هرمز گرفته شود را برای مدت مشخصی به حساب افرادی که در جنگ بیکار و متحمل خسارت شدهاند واریز کند. البته در صورتی که مبنای دریافت این عوارض مطابق مبانی حقوق بین الملل بوده و منحصر به دوران جنگ نباشد.
این کارشناس اقتصادی با اشاره به منابع درآمدی جدید کشور و ضرورت ایجاد ثبات در دوره پساجنگ، تاکید کرد که دولت میتواند با اتکا به این ظرفیتها از بیکاران و کسبوکارهای آسیبدیده حمایت کند.
به گفته وی با توافقات ایران به عنوان کشوری که میتواند لنگر ثبات در منطقه باشد این قابلیت را دارد که ساحل امن سرمایهگذاری از سایر کشورهای دیگر باشد. این مهم است که ما در دوران پساجنگ ایران آرامی داشته و به دنبال علاج آسیبها باشیم.
مسیر تازه برای تامین مالی، سرمایهگذاری و بازسازی اقتصادی
این اقتصاددان با اشاره به ضرورت حمایت فوری دولت گفت: حمایت های دولت میتواند به صورت پرداختهای عمومی مثل کالابرگ و پرداختهای ویژه و خاص مثل بازنشستگان باشد و از همین محل به خسارتدیدگان و بیکاران هم بیمه بیکاری پرداخت کند. اگرچه با توجه به محدودیت ها و هزینه هایی که ممکن است برای جبران خسارات در بخش های عمرانی ایجاد شده باشد این اقدام کمی دشوار ولی امکان پذیر است.
او ادامه داد: به کرات شنیدیم که تا قبل از جنگ واردات کالاها در ایران متحمل هزینه ۲۰ تا ۲۵ درصدی بیشتر می شدند و بعضاً تا ۳۰ درصد هم هزینه مبادله در اقتصاد ایران افزایش پیدا میکرد. اگر میزان واردات کشور ۷۰ تا ۸۰ میلیارد دلار باشد ۲۰ درصد آن عدد قابل ملاحظهایست، بنابراین بعد از رفع تحریمها دیگر این هزینه به کشور تحمیل نمیشود.
این کارشناس اقتصادی با اشاره به بازگشت احتمالی ایران به چرخه تعاملات بینالمللی و پیامدهای مثبت آن، تاکید کرد که این شرایط میتواند مسیر تازهای برای تامین مالی، سرمایهگذاری و بازسازی اقتصادی کشور فراهم کند.
زنگنه در ادامه اظهار کرد: در شرایط جدید ایران میتواند به چرخه تعامل بینالمللی و جهانی برگردد و علاوه بر آن سرمایهگذاری خارجی هم میتواند به کشور اضافه شود.
به گفته وی، با اینکه ایرانیها لطمه زیادی در امارات دیدند و رفتار دولت امارات با سرمایهگذاران ایرانی که حتی شهروند بودند و اقامت داشتند خوب نبود به نظر می آید که آنها این ریسک را نخواهند کرد که بخشی از داراییشان در آن کشور باشد.
او افزود: به عبارت دیگر اگر منابعی به کشور بیاید که پیشتر نبوده یک امکان جدیدی را برای کشور از لحاظ مالی و تأمین مالی فراهم میکند.
زنگنه با اشاره به ضرورت انسجام ملی گفت: مجموع این گزارههایی که بیان شد مقابل خسارتی هم عنوان شد قابلیت این را دارد که با توان و انسجام ملی و به دور از شعار زدگی ترمیم شود و توسعه ایران اولویت اول ما باشد و با پیشرفت اقتصادی و جبران خسارات ناشی از جنگ به سمت یک ایران مقتدر و جدید حرکت کنیم.
وی در پایان گفت: اثرات رشد میتواند اثرات فزایندهای ایجاد کند. یعنی زمانی که کشور از مقطعی مثل جنگ خارج می شود در نقطه شروع جدیدی می ایستد اگر این نقطه شروع را محکم، درست و با اشتیاق و با امید آغاز کنیم و در کنار آن اجازه دهیم رقابتها منصفانه باشد مشکلات حکمرانی هم که پیش تر وجود داشته برطرف میشود. اگر جامعه احساس کند که عزم اصلی و اساسی کشور توسعه ایران است در این حرکت همراهی خواهند کرد.