دنیای بورس: مجتبی شهبازی،کارشناس بازار سرمایه در گفت و گو با دنیای بورس در خصوص وضعیت فعلی بازار سهام و شباهت آن با دوره های پیشین رشد و جهش آن، گفت: بازار سرمایه در سال ۱۳۹۷ از برخی جهات شباهتهای قابلتوجهی با شرایط فعلی دارد. مهمترین شباهت این است که در آن مقطع نیز بورس نسبت به سایر بازارها عقبماندگی شدیدی را تجربه کرده بود. از سال ۱۳۹۲ که بازار وارد یک روند نزولی شد، تا حدود سال ۱۳۹۶ این وضعیت ادامه داشت و عملاً بورس یک اصلاح زمانی طولانی را پشت سر گذاشت.
وی افزود: سال ۱۳۹۷ آغاز یک روند صعودی جدید برای بازار سرمایه بود. در آن زمان، سایر بازارها رشدهای سنگینی را تجربه کرده بودند و با توجه به افزایش نقدینگی و تورم، قیمت داراییها خود را با شرایط جدید اقتصاد تطبیق داده بودند، اما بازار سرمایه همچنان از این روند عقب مانده بود. این عقب ماندگی از بازارهای دیگر به خصوص مسکن به حدی بود که در آن روزها گفته میشد اگر یک کوچه در خیابان وزرا را بفروشید، میتوانید ۲۰ تا ۳۰ درصد سهام یک شرکت بزرگ بورسی را خریداری کنید. این مقیاسها امروز نیز تا حد زیادی وجود دارد و نشان میدهد که ارزشگذاری بسیاری از شرکتهای بورسی همچنان با واقعیتهای اقتصادی فاصله دارد.
مدیر توسعه بازار کارگزاری پاسارگاد در ادامه گفت: از سوی دیگر، افزایش نرخ تورم و رشد قیمت محصولات در صنایع مختلف، اثر خود را در صورتهای مالی شرکتها نشان داده بود. به همین دلیل، بخش عمدهای از شرکتهای بورسی گزارشهای مالی مطلوبی ارائه میکردند. مجموعه این عوامل دست به دست هم داد تا از سال ۱۳۹۷ یک روند صعودی در بازار شکل بگیرد و در نهایت شاخص کل در سال ۱۳۹۹ به اوج خود برسد. لازم به ذکر است یکی از مهمترین شباهتها به ارزش دلاری بازار سرمایه بازمیگردد. در سال ۱۳۹۷ ارزش دلاری بورس به سطوح بسیار پایینی رسیده بود و اکنون نیز وضعیت مشابهی را شاهد هستیم. با وجود رشدهایی که بازار طی یک ماه اخیر تجربه کرده، همچنان ارزش دلاری بازار در محدودههای تاریخی پایین قرار دارد و رشد معناداری از این منظر رخ نداده است. در همین حال، حجم نقدینگی کشور به شکل قابلتوجهی افزایش یافته و سایر بازارها نیز رشدهای خود را پشت سر گذاشتهاند. در شرایط کنونی، افق روشنی برای بسیاری از بازارهای موازی دیده نمیشود و این موضوع میتواند توجه سرمایهگذاران را بیش از گذشته به سمت بازار سرمایه جلب کند.
شهبازی در خصوص تکرار تجربه بورس در سال¬های 97 تا 99 نیز گفت: اگرچه شباهتهای زیادی میان این دو دوره وجود دارد، اما تصور نمیکنم رفتار شاخص کل دقیقاً همان مسیر گذشته را تکرار کند. حتی در آن سالها نیز موضوع توافقات و گشایشهای سیاسی به صورت جدی مطرح بود و بازار نسبت به این اخبار واکنش نشان میداد. از این منظر نیز میتوان نقاط مشترکی میان دو دوره پیدا کرد. با این حال، معتقدم سرعت تحولات بازار در شرایط فعلی متفاوت است. در سال ۱۳۹۷ شاهد یک روند صعودی نسبتاً ملایم بودیم، اما اکنون شرایط به گونهای است که بازار در بسیاری از روزها با صفهای گسترده خرید مواجه میشود و عملاً سهم منفی بسیار کمی در بازار دیده میشود. به همین دلیل، هرچند شباهتهای بنیادین میان دو دوره وجود دارد، اما احتمال دارد بازار این بار با سرعت بیشتری به سطوح بالاتر نزدیک شود و الزاماً همان الگوی زمانی سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۳۹۹ را تکرار نکند.