به گزارش دنیای بورس به نقل از دنیای اقتصاد، بازارهای مالی در هفته گذشته تحت تاثیر اخبار مربوط به احتمال توافق میان ایران و آمریکا، چرخشی ناگهانی را تجربه کردند؛ این تغییر روند از بازار ارز آغاز شد و به سرعت به تالار نقرهای بورس کالا رسید. افت بیش از ۳ درصدی نرخ دلار در بازار آزاد، موجی از فشار فروش را در بازار داراییهای کالایی ایجاد کرد و باعث شد اغلب گواهیهای سپرده کالایی پس از هفتهها رشد مستمر، یکدست سرخپوش شوند. از گواهی شمش و سکه طلا گرفته تا قیر، فلزات پایه و حتی داراییهای خودرویی، همگی در مدار نزولی قرار گرفتند. این تغییر مسیر در حالی رخ داد که بازارهای جهانی نیز روزهای پرالتهابی را پشت سر میگذارند. همزمان با افزایش نگرانیها نسبت به رکود اقتصادی و بازگشت تورم در اقتصادهای بزرگ، قیمت بسیاری از کامودیتیها کاهش یافته و سرمایهگذاران با احتیاط بیشتری در بازارها حضور دارند. رشد قیمت نفت در کنار افت فلزات و کالاهای پایه، فضای مبهمی را در بازارهای جهانی رقم زده و همین سیگنالها، فشار مضاعفی را بر بازار داخلی وارد کرده است؛ بازاری که اکنون بیش از هر زمان دیگری به اخبار سیاسی و نوسانات ارزی واکنش نشان میدهد.
ترس بازارهای جهانی
بازارهای جهانی و کامودیتیها در هفته گذشته همچنان نمایشی پر از هیجان را به صحنه آوردند و همزمان تحتتاثیر تشدید تنشهای ژئوپلیتیک در خاورمیانه، نگرانیهای تورمی، نوسانات بازارهای مالی و تغییر انتظارات نسبت به سیاستهای پولی بانکهای مرکزی قرار گرفتند. محور اصلی تحولات این هفته، افزایش ریسک در منطقه خلیج فارس و تهدیدهای مرتبط با تنگه هرمز بود؛ مسیری که بخش مهمی از تجارت جهانی نفت و گاز از آن عبور میکند.
بازار نفت در مرکز توجه سرمایهگذاران قرار داشت. قیمت نفت برنت که با اخبار پیرامون احتمال توافق ایران و آمریکا کاهش ۵ درصدی قیمت را طی هفته اخیر ثبت کرده بود، در ۲ روز اخیر کمی تقویت شد و به ۹۴دلار رسید. تحلیلگران معتقدند که هرگونه اختلال پایدار در عبور نفتکشها از تنگه هرمز میتواند فشار جدیدی بر زنجیره تامین جهانی و تورم وارد کند. گزارشهای بینالمللی نشان میدهد تردد کشتیها در این مسیر طی ماههای اخیر به شدت کاهش یافته و هزینه حملونقل انرژی نیز افزایش قابلتوجهی داشته است.
افزایش قیمت انرژی، بار دیگر نگرانیها درباره بازگشت تورم جهانی را تقویت کرد. بازارها اکنون با دقت دادههای تورمی آمریکا و اروپا را دنبال میکنند، زیرا احتمال ادامه سیاستهای انقباضی فدرالرزرو و بانک مرکزی اروپا افزایش یافته است. رشد بازده اوراق قرضه و تقویت شاخص دلار از مهمترین پیامدهای این نگرانیها بود؛ عواملی که فشار مضاعفی بر بازار فلزات گرانبها وارد کردند.
برخلاف انتظار سنتی که طلا در دورههای بحران رشد میکند، این فلز گرانبها در هفته گذشته عقبنشینی کرد و به پایینترین سطح دو ماه اخیر رسید. هر اونس طلا در بازارهای جهانی با کاهش بیش از ۳درصدی قیمت طی یک هفته در پایینترین سطح ۲ماه اخیر قرار گرفته است. افزایش ارزش دلار و رشد بازده اوراق خزانه آمریکا، جذابیت داراییهای بدون سود مانند طلا را کاهش داد. با این حال، بسیاری از موسسات مالی همچنان چشمانداز بلندمدت فلزات گرانبها را مثبت ارزیابی میکنند و معتقدند نااطمینانیهای سیاسی و اقتصادی از قیمتها حمایت خواهد کرد.
در بازار فلزات پایه نیز فضای احتیاط حاکم بود. قیمت مس به دلیل نگرانی از کاهش رشد اقتصاد جهانی و تقویت دلار افت کرد، هرچند تحلیلگران همچنان نسبت به چشمانداز میانمدت این فلز خوشبین هستند. تقاضای فزاینده ناشی از توسعه زیرساختهای انرژی، خودروهای برقی و مراکز داده، همچنان از بازار فلزات صنعتی حمایت میکند. برخی گزارشها حتی از احتمال آغاز یک «ابرچرخه» جدید در بازار فلزات صنعتی سخن میگویند. بازار محصولات کشاورزی اما آرامتر بود. بهبود عرضه جهانی غلات و افزایش ذخایر استراتژیک باعث شد بخشی از فشار قیمتی ماههای گذشته کاهش یابد. با این حال، هزینه بالای انرژی و حملونقل همچنان تهدیدی برای قیمت مواد غذایی در نیمه دوم سال محسوب میشود. بازارهای جهانی همچنان به شدت در برابر تحولات ژئوپلیتیک آسیبپذیر هستند. سرمایهگذاران اکنون در نقطهای قرار دارند که باید میان نگرانی از رکود اقتصادی و ترس از بازگشت تورم تعادل برقرار کنند؛ وضعیتی که احتمالا در هفتههای آینده نیز نوسانات شدیدی را در بازارهای مالی و کامودیتیها رقم خواهد زد.
واکنش بازار داخلی به این تحولات جهانی نیز محسوس بود. در شرایطی که بازارهای بینالمللی سیگنال کاهش قیمت فلزات و افت نسبی تقاضا را مخابره میکردند، افت نرخ ارز در داخل کشور فشار مضاعفی بر داراییهای کالایی وارد کرد. به بیان دیگر، فعالان بازار با ترکیبی از دو عامل منفی یعنی کاهش انتظارات تورمی داخلی و افت قیمتهای جهانی مواجه شدند؛ عاملی که شدت ریزش قیمتها را در تالار نقرهای افزایش داد.
در این میان، رفتار سرمایهگذاران حقیقی نیز قابلتوجه بود. بخشی از معاملهگران که طی ماههای گذشته با هدف حفظ ارزش دارایی وارد بازار گواهی سپرده شده بودند، اکنون با مشاهده تغییر فضای روانی بازار، رویکرد محتاطانهتری در پیش گرفتهاند. کاهش حجم معاملات در برخی نمادها نشان میدهد که بخشی از سرمایهها موقتا در حاشیه بازار قرار گرفته و فعالان اقتصادی منتظر روشنتر شدن وضعیت سیاسی و ارزی هستند.
برندههای بازنده
فشار مضاعف ریزش قیمتها در بازارهای جهانی و افت نسبی قیمت اسکناس آمریکایی در بازار آزاد، سبب شد تا گواهیهای سپرده کالایی با افت قیمت همراه شوند. به طوری که گواهی قیر که در هفتههای گذشته، شاگرد ممتاز بازارها بود، در اولین هفته خردادماه مجبور به عقبنشینی شد و با کاهش ۱۱درصدی قیمت بازنده رالی بازارها شد. گواهی سپرده خودرویی نیز که روند صعودی افسارگسیخته آن در بورس کالا جلب توجه میکرد، در نهایت با بازدهی منفی ۹درصد به کار خود پایان داد. گواهی شمش و سکه طلا نیز در هماهنگی با قیمت دلار و طلای جهانی طی روند کاهشی، سقوط ۶درصدی را به نمایش گذاشتند. این در حالی است که نقره مقاومتر عمل کرد و به نوسان منفی در محدوده ۵درصد رضایت داد.
بررسی روند معاملات نشان میدهد داراییهایی که طی ماههای گذشته رشدهای هیجانی و پرشتاب را تجربه کرده بودند، این بار بیشترین فشار اصلاح قیمتی را متحمل شدند. بسیاری از کارشناسان معتقدند بخشی از افت شدید قیمتها ناشی از تخلیه حباب انتظاری در بازارهاست؛ حبابی که در نتیجه رشد ریسکهای سیاسی و جهش انتظارات تورمی شکل گرفته بود. اکنون با تغییر فضای خبری، بازارها در حال بازتعریف ارزش داراییها هستند.
وضعیت در بازارهای میلگرد، شمش روی و کاتد مس نیز مشابه بود. افت قیمتها در بازارهای جهانی اهرم نرخها در بازار ارز شد تا گواهیهای سپرده کالایی یکی از سرخترین هفتههای خود را به ثبت برسانند. در این میان تنها گواهی گندله بورسی بود که موفق شد تا همپای دلار به کاهش ۳ درصدی قیمت راضی شود.
با این حال، برخی تحلیلگران بر این باورند که تداوم روند نزولی بازارها همچنان وابسته به تحولات سیاسی و ارزی است. در صورتی که اخبار مذاکرات به توافقی عملیاتی منجر شود، احتمال کاهش بیشتر انتظارات تورمی و استمرار فشار فروش در بازار کالا وجود خواهد داشت. اما در مقابل، هرگونه توقف در روند مذاکرات یا بازگشت ریسکهای ژئوپلیتیک میتواند دوباره تقاضای سرمایهای را به بازارها بازگرداند.
بازارهای کالایی هفتهای کمسابقه از نظر شدت افت قیمتها را پشت سر گذاشتند؛ هفتهای که در آن هم سیگنالهای داخلی و هم متغیرهای جهانی در جهت کاهش نرخها عمل کردند. اکنون معاملهگران در انتظار مشخص شدن مسیر مذاکرات سیاسی، سیاستهای پولی جهانی و روند نرخ ارز هستند؛ متغیرهایی که میتوانند جهت حرکت بازارهای کالایی را در تابستان تعیین کنند.
اخبار مذاکرات روند قیمتها را در تالار نقرهای معکوس کرد
بازارهای کالایی در سرازیری قیمتی
بازارهای کالایی در نخستین هفته خرداد تحتتأثیر اخبار مثبت پیرامون مذاکرات ایران و آمریکا و افت بیش از ۳ درصدی نرخ دلار، یکی از کمسابقهترین دورههای کاهش قیمت را تجربه کردند؛ بهطوری که اغلب گواهیهای سپرده کالایی از طلا و نقره گرفته تا قیر و فلزات پایه، در مدار نزولی قرار گرفتند.
