دنیای بورس: سید جواد جهرمی مدیرعامل بورس کالای ایران در همایش سالانه بازار سرمایه با موضوع الزامات بازطراحی ریزساختارهای بازار سرمایه گفت: همه هدف از توجه به ریزساختارها، حمایت از حقوق سرمایهگذار و ایجاد یک بازار کارا است.
وی با بیان اینکه موضوع مهم در این بحث، پیشنیازهای یک بازار شفاف و منصفانه است، افزود: باید بپذیریم که هر تغییری در ریزساختارهای بازار—چه در بازار فیزیکی و چه در بازار اوراق—ممکن است منافع برخی را افزایش و منافع برخی دیگر را کاهش دهد. بنابراین حمایت نهادهای تصمیمگیر و ناظر از تصمیماتی که بورسها درباره ریزساختارها اتخاذ میکنند بسیار کمککننده است.
مدیرعامل بورس کالای ایران ادامه داد: مثال ساده آن بازار محصولات در بازار فیزیکی است. اگر امروز قیمت مشخصی کشف میشود، به دلیل ساختاری است که در آن دامنه نوسان یا سقف قیمت وجود ندارد. اگر این ساختار را پذیرفتهایم، باید قیمت کشفشده را نیز بپذیریم. نمیشود هم با قیمتگذاری دستوری مخالف بود و هم نسبت به قیمت واقعی درجشده روی تابلو اعتراض کرد؛ به بیان دیگر، پذیرش ریزساختارها باید تبدیل به فرهنگ بازار شود.
جهرمی افزود: تاکید میکنم که نباید هیچ ریزساختاری تحت فشارهای سیاسی یا دستوری تغییر کند و نباید یک بازار قربانی بازار دیگری شود.
شفافیت و مدیریت هوشمند ریزساختارها، کلید اعتماد به بازار سرمایه است
وی گفت: در بحث ریزساختارها باید به این نکته توجه کرد که هر سرمایهگذاری، سطحی از ریسک را می پذیرد. بازار سرمایه ابزارهای متنوعی دارد؛ از اوراق با درآمد ثابت گرفته تا ابزارهای پرنوسانتری مثل قراردادهای آتی و اختیار معامله. بدیهی است کسی که صندوق درآمد ثابت را انتخاب میکند، ریسک متفاوتی نسبت به فردی میپذیرد که در صندوق طلا یا سهام سرمایهگذاری کرده است.
مدیرعامل بورس کالای ایران افزود: بنابراین حمایت از سرمایهگذار به این معنا نیست که باید ریسک ابزارها را حذف کنیم. وظیفه اصلی بورسها این است که زیرساخت معاملاتی شفاف ایجاد کنند و توزیع اطلاعات را برای همه فعالان بازار یکسان و متقارن نگه دارند.
جهرمی در ادامه سخنرانی در همایش سالانه بازار سرمایه گفت: نکته بعدی، واکنشهای هوشمند، دقیق و سریع به اتفاقات بازار است. اگر بازار قرار است کارا باشد، مداخلات ریزساختاری باید بهموقع و متناسب با شرایط انجام شود و به محض رفع مشکل نیز برداشته شود.
وی گفت: نمونه آن اتفاقات چند هفته گذشته در بازار زعفران بود؛ وجه تضمین افزایش یافت و محدودیتهای موقعیتهای خرید اعمال شد، اما پس از یکی دو هفته و کنترل شرایط، محدودیتها برداشته شد. در این میان باید توجه شود که مداخله باید مقطعی و هدفمند باشد، نه دائمی.
شفافیت، مهم ترین سرمایه بازار سرمایه است
مدیرعامل بورس کالای ایران در بحث مدیریت هوشمند و کارایی بازار بدون محدودیتهای زیاد و دستوری گفت: اگر صندوقهای طلا چند روز متوالی رشد ۱۰ درصدی داشته باشند یا در دورهای مشابه دچار افت شدید شوند، این نوسانات ناشی از تغییرات قیمت ارز و قیمت جهانی طلاست. در این میان وظیفه بورس تنها تضمین شفافیت و سلامت ساختار معاملات است.
جهرمی با بیان اینکه شفافیت، سرمایه اصلی بازار سرمایه است، گفت: برای جلب اعتماد، نیاز به اقدام غیرعادی نداریم. کافی است مردم ببینند فضای بازار منصفانه، شفاف و قابل اعتماد است. نمونه روشن آن بازار شمش طلاست؛ از دو عرضهکننده آغاز شد و امروز به حدود ۴۰ عرضهکننده رسیده است. نه با دستور بخش خصوصی را آوردهایم و نه با اجبار مردم را وارد این بازار کردهایم؛ هر دو گروه، براساس منافع خودشان و به دلیل شفافیت ساختار، به بازار آمدهاند. این همان مسیری است که باید ادامه دهیم تا بازار سرمایه جایگاهی مطمئن و قابل اتکاء برای مردم باشد.
بازار طلای بورس کالا نمونه موفق پیاده سازی و اجرای دقیق ریزساختهای بازار است
وی با بیان اینکه بازار طلای بورس کالا با وجود نوسانات زیاد نمونه موفق پیادهسازی و اجرای دقیق ریزساختهای بازار است، گفت: در ۶۴۸ روز فعالیت بزرگترین صندوق طلای بازار سرمایه با اعمال هوشمند حداقل محدودیتها، تنها با دو روز صف خرید و دو روز صف فروش مواجه بودیم.
مدیرعامل بورس کالای ایران افزود: همچنین بازار در ۶۱۸ روز بین مثبت و منفی ۵ درصد نوسان کرده و این به آن معناست که محدودیت حداکثری و دستوری، کارا نیست و باید هوشمند و سریع نسبت به تحولات بازار واکنش نشان داد.