- نیما امینی | کارشناس بازار سرمایه
تصمیم جدید هیأت مدیره سازمان بورس برای کاهش کارمزد معاملات در جهت تشویق سرمایهگذاران، شرایط جدیدی را برای سهامداران ایجاد خواهد کرد به ویژه آنکه با واریز بخشی از کارمزدها به صندوق حمایت از تثبیت بازار، نگرانیها از بر هم خوردن تعادل بازار کاهش مییابد.
با تصویب قاعده جدید، مباحث زیادی حول جزئیات کارمزد بر سر زبانها افتاده است در حالی که سیاست تشویق سرمایهگذاری از طریق تخفیف کارمزد، پیش از این به طور داوطلبانه از سوی برخی کارگزاریها اعمال شده است.
دریافت کارمزد ۲ هزار تومانی از معاملات کمتر از ۵۰۰ هزار تومان جزو مقررات قدیمی بورس محسوب میشود که ۱۳ سال از زمان تصویب و اجرای آن میگذرد. با این وجود، کارگزاری مفید چنین کارمزدی که مازاد بر کارمزد عادی تعیین شده بود را دریافت نمیکند.
موضوع از این قرار است که هیأت مدیره سازمان بورس طی مصوبهای در تاریخ ٣٠ دي ١٣٨۶، سقف کارمزد کارگزاران در معاملات سهامی که ارزش معامله آنها ۵ میلیون ریال یا کمتر باشد، ٢٠ هزار ریال تعیین کرد.
طبق این مصوبه این امکان برای کارگزاریها وجود دارد که در معاملات سهام کمتر از ۵ میلیون ریال علاوه بر کارمزد معمول، حدود ٢٠ هزار ریال دیگر تحت عنوان "تفاوت کارمزد" از کاربران خود دریافت کنند. از سوی دیگر بر اساس مصوبه سازمان بورس و اوراق بهادار از تاریخ ٢٠ فروردین ١٣٩٩ حداقل ارزش خرید در هر معامله ۵ میلیون ریال تعیین شده است. بنابراین از این تاریخ به بعد دریافت تفاوت کارمزد برای کارگزاریها تنها در عرضههای اولیه امکانپذیر است.
با وجود این امکان، کارگزاری مفید در هیچ یک از معاملات کمتر از ۵ میلیون ریال تفاوت کارمزد را در جهت ترغیب بیشتر سهامداران، دریافت نکرده است. این در حالی است که طی یکسال اخیر کارگزاری مفید میتوانست تنها از طریق عرضه اولیهها کارمزد قابل توجهی دریافت کند.
از ابتدای مرداد ۹۹ نیز شرایط جدید در کارمزدها اعمال خواهد شد تا شرایط بهتری برای سرمایهگذاران ایجاد شود. طبق مصوبه هیات مدیره سازمان بورس و اوراق بهادار به منظور کاهش هزینههای سرمایهگذاری، تشویق سرمایهگذاری در بازار سرمایه و حمایت از حقوق و منافع سرمایهگذران از اول مردادماه سقف نرخ کارمزد خرید و فروش سهام و حق تقدم سهام شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران به میزان ٢٠ درصد کاهش مییابد.
همچنین معادل ٣٠ درصد از درآمد کارمزد معاملات سهام و حق تقدم سهام در بورس به صورت روزانه توسط شرکت سپردهگذاری مرکزی کسر و به حساب صندوق سرمایهگذاری مشترک توسعه بازار سرمایه واریز خواهد شد. واریز وجوه جدید به این صندوق به مفهوم درخواست صدور واحدهای سرمایهگذاری است.
با این شرایط جدید عملا کاهش ۵۰ درصدی درآمد از محل کارمزد معاملات رقم خواهد خورد که البته ۳۰ درصد آن به نفع تثبیت و حمایت از بازار سرمایهگذاری خواهد شد؛ این نوع سرمایهگذاری معمولا سودی عاید کارگزاریهای نخواهد کرد چراکه هدف اصلی آن کمک به تثبیت بازار است به همین دلیل بر خلاف روند حرکت خواهد کرد.