دیده‌بان بورس یک‌شنبه (20 اسفند)

الگوی بورس 96 تکرار می‌شود؟

دیده‌بان بورس یک‌شنبه (20 اسفند)

بورس تهران طی معاملات دیروز در فضای منفی به کار خود ادامه داد. عمده‌ صنایع بورسی روند نزولی را تجربه کردند و در این میان تک‌نمادهایی از گروه‌های مختلف با قدرت نقدینگی رشد قمیتی را تجربه کردند. از میانه دی‌ماه عمده کارشناسان بازار به ارزندگی سهام با توجه به انتظارات موجود از روند آتی متغیرهای اثرگذار اشاره دارند. با این حال طی دو ماه گذشته و با نزدیک‌تر شدن به پایان سال بر شدت فضای منفی معاملات افزوده شده است.

شاخص بورس کل بورس تهران در معاملات دیروز با افت 266 واحدی مواجه شد و فاصله خود را از سقف 100 هزار واحدی افزایش داد. سوالی که احتمالا در شرایط کنونی ذهن فعالان بازار را به خود درگیر کرده است تناقض میان انتظارات و روند سهام در هفته‌های اخیر است. در حالی‌که بسیاری از کارشناسان برجسته بازار سهام بر حمایت متغیرهای بنیادی از رشد قیمتی سهام تاکید دارند و سقف‌های قابل توجهی را برای شاخص متصور هستند علت روند ناامیدکننده شاخص بورس در این مدت چیست؟

بازی نقدینگی

سودای کسب بازدهی حداکثری در کمترین زمان ممکن موضوعی است که بر چرخش نقدینگی را میان نمادهای مختلف دامن زده است. گرچه بورس در مقایسه با سال‌های گذشته، معاملات بورس با عمق بیشتری از تحلیل انجام می‌شود اما شواهد حاکی از آن است همچنان بسیاری از فعالان بازار سایر عوامل مانند اخبار داغ را جایگزین تحلیل در روند معاملات می‌دانند. به این ترتیب مشاهده می‌شود سهام برخی از شرکت‌ها جولانگاه نقدینگی شده است که واقعیت‌های بنیادی روند کاملا معکوسی را در مقایسه با قیمت سهام نشان می‌دهند. گرچه بازار پیش از این نیز از این محل ضربه شدیدی را تجربه کرده بود اما بازی نقدینگی عادت بورس‌بازان بوده که همچنان نیز بر آن اصرار دارند. حافظه بازار احتمالا این موضوع را تایید می‌کند که موج‌سواری کنونی مطابق معمول احتمالا با سرخوردگی معامله‌گران به پایان خواهد رسید.

هراس از بازار جهانی

نکته دوم در خصوص علت افت شاخص بورس برخلاف انتظارات موجود را می‌توان در بلاتکلیفی بازار جهانی پیدا کرد. پایان هفته گذشته قیمت کالاها در بازار جهانی بار دیگر نوسانات قابل توجهی را تجربه کرد. پیام این نوسانات برای فعالان بازار سهام احتمالا این بوده که نمی‌توان به روند قیمتی در بازار جهانی دل بست. بر این اساس اطمینان لازم برای خرید سهام میان معامله‌گران بورس تهران وجود ندارد.

نیاز به نقدینگی در پایان 96

در آخرین روزهای سال 96 به نظر می‌رسد فعالان بازار به دنبال نقد کردن سهام خود هستند. علاوه بر این‌که هراس از افت بیشتر قیمت سهام عامل تشدید فشار فروش میان فعالان بازار شده است نباید از فشار حاصل از تامین نقدینگی مورد نیاز، بر قیمت سهام نیز چشم‌پوشی کرد. این موج احتمالا طی روزهای آتی به تدریج کم‌رنگ‌تر شده و فشار فروش از این جناح در ادامه حذف شود.

تکرار الگوی 96 ؟

بر این اساس احتمال تکرار الگوی نوسانات قیمتی سهام در سال آینده مطابق با سال 96 مطرح می‌شود. این موضوع می‌تواند احتمالا ناشی از انتظار برای تکرار روند نوسانات قیمتی در بازار جهانی در فصل‌های آتی باشد. نمی‌توان در خصوص تکرار الگوی قیمتی برای تمامی کالاها (افت در بهار 96 و صعود در فصل‌های بعد) اطمینان داشت و این رویه قیمتی همچنان با تردیدهای بسیاری همراه است. الگوی قیمتی کالاها در بازار جهانی از آن جهت دارای اهمیت است که هراس از افت شدید قیمت یک کالا، سهام شرکت مرتبط را در شرایط کنونی با فشار فروش همراه کرده است. این موضوع باعث می‌شود بسیاری در انتظار روند قیمتی بازارهای جهانی در هفته‌های نخست سال 97 بمانند.

الگوی 96 دلار نیز ممکن است توجه فعالان بازار را به خود جلب کند. سرکوب نرخ دلار در سه‌ماه نخست سال گذشته و در ادامه آغاز روند صعودی تدریجی و در سکانس پایانی جهش‌های مداوم، الگوی نوسانات دلار در سال 96 بود. دلار در سال 97 اما وضعیت متفاوتی دارد. همچنان بازار ارز پرالتهاب است و اگر چاره‌ای برای بازگرداندن امید به اقتصاد اندیشیده نشود احتمالا بر التهاب این بازار در ماه‌های آتی نیز افزوده خواهد شد. نرخ دلار می‌تواند الگوی نوسانات قیمتی سهام در سال گذشته را تغییر دهد. با این حال این موضوع به شدت نیازمند اطمینان نسبی از اهرم دوم شرکت‌های کالایی بورسی یعنی قیمت‌های جهانی است.

سومین موضوع نیز در خصوص الگوی سال 96 احتمالا ریسک سیستماتیک است. باید در انتظار خودنمایی این ریسک در ماه‌های نخست سال آینده بود. ریسک خروج از برجام با توجه به رفتارهای ترامپ هر روز پررنگ‌تر می‌شود. در حالی‌که این ریسک در نیمه دوم سال 96 خودنمایی کرد اما از ابتدای سال 97 بورس و فعالان اقتصادی احتمالا رویارویی سختی را با این موضوع خواهند داشت. اما نکته قابل توجه در حضور این ریسک سیستماتیک، افزایش احتمالی شتاب نرخ ارز است که این موضوع می‌تواند ضامنی بر ارزندگی سهام باشد. بر این اساس گرچه این ریسک می‌تواند بر قیمت سهام فشار وارد کند اما کف‌های قیمتی که به واسطه حمایت عوامل بنیادی ایجاد شده‌اند، می‌تواند برای سهام‌داران دلگرم‌کننده باشد.

چند نکته از گزارش‌های دنیای بورس

اخباری از تلاش صنایع پایین‌دستی برای مقابله با گرانی فولاد (ناشی از رشد قابل توجه نرخ دلار طی ماه‌های اخیر) در بازار داخل تا پایان خرداد 97 به گوش می‌رسد. فارغ از تلاش برای ایجاد رانت در این میان، به نظر می‌رسد این موضوع اثر چندانی بر وضعیت شرکت‌‌های فولادی نخواهد داشت. در این خصوص می‌توان به پیش‌فروش برخی از این شرکت‌ها مانند فولاد مبارکه با نرخ‌های بالاتر نسبت به سال 96 برای تحویل در سه‌ماه نخست سال 97 اشاره کرد. نکته دوم این‌که اگر بنا بر تکرار الگوی قیمتی فولاد در بازار جهانی مطابق با سال 96 باشد، در سه‌ماه نخست سال آینده گرچه احتمال حمایت نرخ دلار از نرخ فروش در بازار داخل وجود دارد اما احتمالا باید در انتظار افت قیمت فولاد در بازارجهانی بود. بر این اساس این مصوبه در واقعیت تهدید چندانی برای این صنعت به همراه ندارد. نکته پایانی نیز سوق شرکت‌های فولادی به سمت بازار صادرات با تضعیف ریال خواهد بود.

در گزارش دیگر «دنیای بورس» ارزندگی شفادارو را محک زده است. صف خرید «شفا» در روز گذشته با عرضه سنگین معامله‌گران فروریخت. این موضوع بار دیگر خاطره‌ها از عرضه هلدینگ دارویی برکت را زنده می‌کند. بر این اساس به بررسی دوباره این سهم پرداخته شده است.  

 

نمودار روز شاخص کلبیشتر

نمودار روز شاخص کل فرابورسبیشتر